COLLINES DU LAONNOIS ET DU SOISSONNAIS SEPTENTRIONAL
ZNIEFF de type 2 · identifiant national 220120046 · 36 407 ha
La ZNIEFF de type 2 « COLLINES DU LAONNOIS ET DU SOISSONNAIS SEPTENTRIONAL » (identifiant national 220120046) est un grand ensemble naturel riche et peu modifié qui s'étend sur 36 407 ha. Elle recouvre 79 communes, dont 7 engagées dans un Atlas de la biodiversité communale : Anizy-le-Grand, Bourguignon-sous-Montbavin, Chaillevois et 4 autres (département : Aisne). L'inventaire national justifie ce classement par 382 espèces déterminantes, principalement chez les Phanérogames, les Lépidoptères et les Bryophytes.
Délimitation et bilan
Délimitation
Les limites de la zone englobent les collines du Laonnois et le nord-est du Soissonnais, en continuité directe avec le Laonnois. La ZNIEFF déborde localement au sud de l'Ailette, pour tenir compte de la présence d'espaces prairiaux d'intérêt écologique et classé à ce titre en ZNIEFF de type I.
En complément du réseau déjà dense des ZNIEFF de type I contenu dans la zone, la zone de type II apporte une approche globale sur un territoire possédant une forte cohérence du point de vue des milieux et des cortères floro-faunistiques.
Depuis 2015, le périmètre ZNIEFF intègre les prairies de Chavignon au sud ouest permettant une bonne cohérence avec la ZNIEFF I 220013421 qui comprend déjà ces espaces de grand intérêt écologique et patrimonial
Communes ABC concernées
7 commune(s) ayant un ABC sur les 79 commune(s) de la zone.
Anizy-le-GrandBourguignon-sous-MontbavinChaillevoisMerlieux-et-FouquerollesMontbavinRoyaucourt-et-ChailvetUrcel
Espèces déterminantes citées
Espèces ayant justifié l'inscription de la zone à l'inventaire ZNIEFF (hors espèces confidentielles).
| Amphibiens 2 | |
|---|---|
| Hyla arborea (Linnaeus, 1758) | |
| Rana dalmatina Fitzinger in Bonaparte, 1838 | |
| Arachnides 2 | |
| Atypus affinis Eichwald, 1830 | |
| Eresus niger Petagna, 1787 | |
| Autres insectes 2 | |
| Mantis religiosa (Linnaeus, 1758) | |
| Myrmeleon formicarius Linnaeus, 1767 | |
| Bryophytes 24 | |
| Aulacomnium palustre (Hedw.) Schwägr. | |
| Calypogeia sphagnicola (Arnell & J.Perss.) Warnst. & Loeske | |
| Camptothecium nitens (Hedw.) H.Rob. | |
| Campylium stellatum (Hedw.) Lange & C.E.O.Jensen | |
| Cratoneuron commutatum (Hedw.) G.Roth | |
| Distichium capillaceum (Hedw.) Bruch & Schimp. | |
| Microlepidozia setacea (Weber) Jørg. | |
| Odontoschisma sphagni (Dicks.) Dumort., 1835 | |
| Polytrichum commune Hedw. | |
| Polytrichum strictum Menzies ex Brid. | |
| Scorpidium scorpioides (Hedw.) Limpr. | |
| Sphagnum compactum Lam. & DC. | |
| Sphagnum fallax (H.Klinggr.) H.Klinggr. | |
| Sphagnum fimbriatum Wilson | |
| Sphagnum flexuosum Dozy & Molk. | |
| Sphagnum girgensohnii Russow | |
| Sphagnum magellanicum Brid. | |
| Sphagnum nemoreum Scop. | |
| Sphagnum palustre L. | |
| Sphagnum papillosum var. laeve Warnst. | |
| Sphagnum papillosum Lindb. | |
| Sphagnum rubellum Wilson | |
| Sphagnum subnitens Russow & Warnst. | |
| Sphagnum subsecundum var. inundatum (Russow) C.E.O.Jensen | |
| Hémiptères 1 | |
| Cicadetta montana (Scopoli, 1772) | |
| Lépidoptères 40 | |
| Acronicta cuspis (Hübner, 1813) | |
| Aleucis distinctata (Herrich-Schäffer, 1839) | |
| Amphipyra perflua (Fabricius, 1787) | |
| Anarta myrtilli (Linnaeus, 1761) | |
| Apatura ilia (Denis & Schiffermüller, 1775) | |
| Aporia crataegi (Linnaeus, 1758) | |
| Brenthis ino (Rottemburg, 1775) | |
| Carcharodus alceae (Esper, 1780) | |
| Carterocephalus palaemon (Pallas, 1771) | |
| Clossiana dia (Linnaeus, 1767) | |
| Coenonympha tullia (O.F. Müller, 1764) | |
| Colias australis Verity, 1911 | |
| Conistra rubiginea (Denis & Schiffermüller, 1775) | |
| Diachrysia chryson (Esper, 1789) | |
| Dichonia aprilina (Linnaeus, 1758) | |
| Drymonia querna (Denis & Schiffermüller, 1775) | |
| Euphydryas aurinia (Rottemburg, 1775) | |
| Furcula bicuspis (Borkhausen, 1790) | |
| Gastropacha populifolia (Denis & Schiffermüller, 1775) | |
| Harpyia milhauseri (Fabricius, 1775) | |
| Hesperia comma (Linnaeus, 1758) | |
| Horisme aquata (Hübner, 1813) | |
| Hyles euphorbiae (Linnaeus, 1758) | |
| Lycaena dispar (Haworth, 1802) | |
| Lysandra bellargus (Rottemburg, 1775) | |
| Lysandra coridon (Poda, 1761) | |
| Melitaea phoebe (Denis & Schiffermüller, 1775) | |
| Minucia lunaris (Denis & Schiffermüller, 1775) | |
| Odonestis pruni (Linnaeus, 1758) | |
| Parascotia fuliginaria (Linnaeus, 1761) | |
| Perconia strigillaria (Hübner, 1787) | |
| Plebejus argyrognomon (Bergsträsser, 1779) | |
| Rhodostrophia vibicaria (Clerck, 1759) | |
| Rhyparia purpurata (Linnaeus, 1758) | |
| Scopula ornata (Scopoli, 1763) | |
| Scotopteryx moeniata (Scopoli, 1763) | |
| Spialia sertorius (Hoffmannsegg, 1804) | |
| Stegania cararia (Hübner, 1790) | |
| Thyris fenestrella (Scopoli, 1763) | |
| Zygaena ephialtes (Linnaeus, 1767) | |
| Mammifères 10 | |
| Cervus elaphus Linnaeus, 1758 | |
| Martes martes (Linnaeus, 1758) | |
| Muscardinus avellanarius (Linnaeus, 1758) | |
| Myotis bechsteini (Kuhl, 1817) | |
| Myotis emarginatus (E. Geoffroy, 1806) | |
| Myotis myotis (Borkhausen, 1797) | |
| Myotis nattereri (Kuhl, 1817) | |
| Neomys fodiens (Pennant, 1771) | |
| Rhinolophus ferrumequinum (Schreber, 1774) | |
| Rhinolophus hipposideros (Bechstein, 1800) | |
| Odonates 14 | |
| Brachytron pratense (O.F. Müller, 1764) | |
| Calopteryx virgo (Linnaeus, 1758) | |
| Cercion lindenii (Selys, 1840) | |
| Ceriagrion tenellum (de Villers, 1789) | |
| Coenagrion pulchellum (Vander Linden, 1825) | |
| Cordulegaster boltoni (Donovan, 1807) | |
| Gomphus vulgatissimus (Linnaeus, 1758) | |
| Ischnura pumilio (Charpentier, 1825) | |
| Lestes dryas Kirby, 1890 | |
| Lestes sponsa (Hansemann, 1823) | |
| Orthetrum coerulescens (Fabricius, 1798) | |
| Somatochlora flavomaculata (Vander Linden, 1825) | |
| Sympecma fusca (Vander Linden, 1820) | |
| Sympetrum danae (Sulzer, 1776) | |
| Oiseaux 18 | |
| Accipiter gentilis (Linnaeus, 1758) | |
| Acrocephalus arundinaceus (Linnaeus, 1758) | |
| Alcedo atthis (Linnaeus, 1758) | |
| Athene noctua (Scopoli, 1769) | |
| Charadrius dubius Scopoli, 1786 | |
| Circus cyaneus (Linnaeus, 1758) | |
| Dryocopus martius (Linnaeus, 1758) | |
| Hippolais icterina (Vieillot, 1817) | |
| Lanius collurio Linnaeus, 1758 | |
| Lanius excubitor Linnaeus, 1758 | |
| Luscinia svecica (Linnaeus, 1758) | |
| Merops apiaster Linnaeus, 1758 | |
| Pernis apivorus (Linnaeus, 1758) | |
| Phoenicurus phoenicurus (Linnaeus, 1758) | |
| Rallus aquaticus Linnaeus, 1758 | |
| Scolopax rusticola Linnaeus, 1758 | |
| Upupa epops Linnaeus, 1758 | |
| Vanellus vanellus (Linnaeus, 1758) | |
| Orthoptères 11 | |
| Chorthippus montanus (Charpentier, 1825) | |
| Chorthippus vagans (Eversmann, 1848) | |
| Conocephalus dorsalis (Latreille, 1804) | |
| Gryllotalpa gryllotalpa (Linnaeus, 1758) | |
| Mecostethus grossus (Linnaeus, 1758) | |
| Metrioptera brachyptera (Linnaeus, 1761) | |
| Myrmeleotettix maculatus (Thunberg, 1815) | |
| Oecanthus pellucens (Scopoli, 1763) | |
| Oedipoda caerulescens (Linnaeus, 1758) | |
| Platycleis albopunctata (Goeze, 1778) | |
| Tetrix ceperoi (Bolívar, 1887) | |
| Phanérogames 237 | |
| Aceras anthropophorum (L.) W.T.Aiton, 1789 | |
| Aconitum napellus subsp. lusitanicum Rouy, 1884 | |
| Actaea spicata L., 1753 | |
| Ajuga genevensis L., 1753 | |
| Alchemilla xanthochlora Rothm., 1937 | |
| Allium ursinum L., 1753 | |
| Alyssum alyssoides (L.) L., 1759 | |
| Anacamptis pyramidalis (L.) Rich., 1817 | |
| Anagallis tenella (L.) L., 1771 | |
| Andromeda polifolia L., 1753 | |
| Anemone sylvestris L., 1753 | |
| Anthericum ramosum L., 1753 | |
| Aphanes inexspectata Lippert, 1984 | |
| Armeria arenaria (Pers.) Schult., 1820 | |
| Artemisia campestris L., 1753 | |
| Aster amellus L., 1753 | |
| Baldellia ranunculoides (L.) Parl., 1854 | |
| Blackstonia perfoliata (L.) Huds., 1762 | |
| Bunium bulbocastanum L., 1753 | |
| Calamagrostis canescens (Weber) Roth, 1789 | |
| Campanula glomerata L., 1753 | |
| Campanula persicifolia L., 1753 | |
| Carex appropinquata Schumach., 1801 | |
| Carex arenaria L., 1753 | |
| Carex canescens L., 1753 | |
| Carex diandra Schrank, 1781 | |
| Carex digitata L., 1753 | |
| Carex distans L., 1759 | |
| Carex echinata Murray, 1770 | |
| Carex ericetorum Pollich, 1777 | |
| Carex halleriana Asso, 1779 | |
| Carex hostiana DC., 1813 | |
| Carex humilis Leyss., 1758 | |
| Carex lasiocarpa Ehrh., 1784 | |
| Carex lepidocarpa Tausch, 1834 | |
| Carex limosa L., 1753 | |
| Carex nigra (L.) Reichard, 1778 | |
| Carex ornithopoda Willd., 1805 | |
| Carex ovalis Gooden., 1794 | |
| Carex pallescens L., 1753 | |
| Carex panicea L., 1753 | |
| Carex pulicaris L., 1753 | |
| Carex reichenbachii Bonnet, 1883 | |
| Carex rostrata Stokes, 1787 | |
| Carex tomentosa L., 1767 | |
| Carex umbrosa Host, 1801 | |
| Carex vesicaria L., 1753 | |
| Catabrosa aquatica (L.) P.Beauv., 1812 | |
| Centaurea nigra L., 1753 | |
| Cephalanthera damasonium (Mill.) Druce, 1906 | |
| Cirsium dissectum (L.) Hill, 1768 | |
| Cladium mariscus (L.) Pohl, 1809 | |
| Comarum palustre L., 1753 | |
| Conopodium majus (Gouan) Loret, 1886 | |
| Corydalis solida (L.) Clairv., 1811 | |
| Corynephorus canescens (L.) P.Beauv., 1812 | |
| Crassula tillaea Lest.-Garl., 1903 | |
| Dactylorhiza fistulosa (Moench) H.Baumann & Künkele, 1983 | |
| Dactylorhiza incarnata (L.) Soó, 1962 | |
| Dactylorhiza maculata subsp. elodes (Griseb.) Soó, 1962 | |
| Dactylorhiza maculata (L.) Soó, 1962 | |
| Dactylorhiza praetermissa (Druce) Soó, 1962 | |
| Danthonia decumbens (L.) DC., 1805 | |
| Daphne laureola L., 1753 | |
| Daphne mezereum L., 1753 | |
| Dentaria pinnata Lam., 1786 | |
| Dianthus armeria L., 1753 | |
| Dianthus carthusianorum L., 1753 | |
| Dianthus deltoides L., 1753 | |
| Dipsacus pilosus L., 1753 | |
| Drosera intermedia Hayne, 1798 | |
| Drosera rotundifolia L., 1753 | |
| Eleocharis multicaulis (Sm.) Desv., 1818 | |
| Eleocharis uniglumis (Link) Schult., 1824 | |
| Epilobium palustre L., 1753 | |
| Epipactis atrorubens (Hoffm.) Besser, 1809 | |
| Epipactis muelleri Godfery, 1921 | |
| Epipactis palustris (L.) Crantz, 1769 | |
| Erica tetralix L., 1753 | |
| Erigeron acer L., 1753 | |
| Eriophorum angustifolium Honck., 1782 | |
| Eriophorum gracile Koch ex Roth, 1806 | |
| Eriophorum latifolium Hoppe, 1800 | |
| Eriophorum vaginatum L., 1753 | |
| Euphorbia seguieriana Neck., 1770 | |
| Festuca filiformis Pourr., 1788 | |
| Filago minima (Sm.) Pers., 1807 | |
| Filipendula vulgaris Moench, 1794 | |
| Fragaria viridis Weston, 1771 | |
| Fumana procumbens (Dunal) Gren. & Godr., 1847 | |
| Galium boreale L., 1753 | |
| Genista anglica L., 1753 | |
| Genista pilosa L., 1753 | |
| Genistella sagittalis (L.) Gams, 1923 | |
| Gentiana pneumonanthe L., 1753 | |
| Geranium sanguineum L., 1753 | |
| Geranium sylvaticum L., 1753 | |
| Globularia bisnagarica L., 1753 | |
| Gymnadenia odoratissima (L.) Rich., 1817 | |
| Helianthemum nummularium subsp. obscurum (Celak.) Holub, 1964 | |
| Helleborus viridis L., 1753 | |
| Herminium monorchis (L.) R.Br., 1813 | |
| Herniaria glabra L., 1753 | |
| Hydrocotyle vulgaris L., 1753 | |
| Hypericum x desetangsii Lamotte, 1874 | |
| Hypericum montanum L., 1755 | |
| Inula salicina L., 1753 | |
| Jasione montana L., 1753 | |
| Juncus bulbosus L., 1753 | |
| Juncus squarrosus L., 1753 | |
| Juncus subnodulosus Schrank, 1789 | |
| Juniperus communis L., 1753 | |
| Koeleria macrantha (Ledeb.) Schult., 1824 | |
| Laserpitium latifolium L., 1753 | |
| Lathyrus linifolius (Reichard) Bässler, 1971 | |
| Lathyrus niger (L.) Bernh., 1800 | |
| Leucojum vernum L., 1753 | |
| Limodorum abortivum (L.) Sw., 1799 | |
| Linum tenuifolium L., 1753 | |
| Lychnis flos-cuculi L., 1753 | |
| Maianthemum bifolium (L.) F.W.Schmidt, 1794 | |
| Medicago minima (L.) L., 1754 | |
| Melica nutans L., 1753 | |
| Menyanthes trifoliata L., 1753 | |
| Mibora minima (L.) Desv., 1818 | |
| Minuartia hybrida subsp. hybrida (Vill.) Schischk., 1936 | |
| Monotropa hypopitys L., 1753 | |
| Montia minor C.C.Gmel., 1805 | |
| Muscari racemosum Mill., 1768 | |
| Myosotis sylvatica Hoffm., 1791 | |
| Myriophyllum verticillatum L., 1753 | |
| Najas marina L., 1753 | |
| Narcissus pseudonarcissus L., 1753 | |
| Nasturtium microphyllum Boenn. ex Rchb., 1832 | |
| Neottia nidus-avis (L.) Rich., 1817 | |
| Nymphaea alba L., 1753 | |
| Odontites luteus (L.) Clairv., 1811 | |
| Oenanthe lachenalii C.C.Gmel., 1805 | |
| Oenanthe silaifolia M.Bieb., 1819 | |
| Ononis natrix L., 1753 | |
| Ononis pusilla L., 1759 | |
| Ophrys araneola Rchb., 1830 | |
| Ophrys fuciflora (F.W.Schmidt) Moench, 1802 | |
| Ophrys insectifera L., 1753 | |
| Ophrys sphegodes Mill., 1768 | |
| Orchis mascula (L.) L., 1755 | |
| Orchis militaris L., 1753 | |
| Orchis morio L., 1753 | |
| Orchis simia Lam., 1779 | |
| Orchis ustulata L., 1753 | |
| Ornithogalum pyrenaicum L., 1753 | |
| Ornithopus perpusillus L., 1753 | |
| Orobanche alba Stephan ex Willd., 1800 | |
| Orobanche amethystea Thuill., 1799 | |
| Orobanche major L., 1753 | |
| Orobanche purpurea Jacq., 1762 | |
| Orobanche rapum-genistae Thuill., 1799 | |
| Orobanche teucrii Holandre, 1829 | |
| Parnassia palustris L., 1753 | |
| Pedicularis palustris L., 1753 | |
| Pedicularis sylvatica L., 1753 | |
| Petrorhagia prolifera (L.) P.W.Ball & Heywood, 1964 | |
| Peucedanum palustre (L.) Moench, 1794 | |
| Phleum phleoides (L.) H.Karst., 1880 | |
| Phyteuma nigrum F.W.Schmidt, 1793 | |
| Phyteuma spicatum L., 1753 | |
| Pinguicula vulgaris L., 1753 | |
| Platanthera bifolia (L.) Rich., 1817 | |
| Polygala comosa Schkuhr, 1796 | |
| Polygonum bistorta L. | |
| Potamogeton coloratus Hornem., 1813 | |
| Potamogeton densus L., 1753 | |
| Potamogeton lucens L., 1753 | |
| Potamogeton natans L., 1753 | |
| Potamogeton polygonifolius Pourr., 1788 | |
| Potentilla argentea L., 1753 | |
| Prunella grandiflora (L.) Schöller, 1775 | |
| Prunus padus L., 1753 | |
| Pulmonaria montana Lej., 1811 | |
| Pulsatilla vulgaris Mill., 1768 | |
| Pyrola minor L., 1753 | |
| Pyrola rotundifolia L., 1753 | |
| Pyrus pyraster (L.) Du Roi, 1772 | |
| Quercus pubescens Willd., 1805 | |
| Ranunculus lingua L., 1753 | |
| Ranunculus penicillatus (Dumort.) Bab., 1874 | |
| Rhinanthus alectorolophus (Scop.) Pollich, 1777 | |
| Rhynchospora alba (L.) Vahl, 1805 | |
| Rubus saxatilis L., 1753 | |
| Salix aurita L., 1753 | |
| Salix repens subsp. angustifolia (Wulfen) Neumann | |
| Samolus valerandi L., 1753 | |
| Saxifraga granulata L., 1753 | |
| Schoenus nigricans L., 1753 | |
| Scilla bifolia L., 1753 | |
| Scirpus cespitosus L., 1753 | |
| Scirpus lacustris L., 1753 | |
| Scorzonera humilis L., 1753 | |
| Securigera varia (L.) Lassen, 1989 | |
| Sedum forsterianum Sm., 1808 | |
| Selinum carvifolia (L.) L., 1762 | |
| Senecio fuchsii C.C.Gmel., 1808 | |
| Senecio helenitis (L.) Schinz & Thell., 1908 | |
| Silaum silaus (L.) Schinz & Thell., 1915 | |
| Silene conica L., 1753 | |
| Silene nutans L., 1753 | |
| Silene otites (L.) Wibel, 1799 | |
| Sonchus palustris L., 1753 | |
| Sorbus aria (L.) Crantz, 1763 | |
| Sorbus latifolia (Lam.) Pers., 1806 | |
| Sparganium emersum Rehmann, 1871 | |
| Sparganium minimum Wallr., 1840 | |
| Spergula morisonii Boreau, 1847 | |
| Teesdalia nudicaulis (L.) R.Br., 1812 | |
| Tetragonolobus maritimus (L.) Roth, 1788 | |
| Teucrium botrys L., 1753 | |
| Teucrium montanum L., 1753 | |
| Teucrium scordium L., 1753 | |
| Thalictrum flavum L., 1753 | |
| Thalictrum minus L., 1753 | |
| Thesium divaricatum Jan ex Mert. & W.D.J.Koch, 1826 | |
| Thesium humifusum DC., 1815 | |
| Triglochin palustris L., 1753 | |
| Typha angustifolia L., 1753 | |
| Utricularia vulgaris L., 1753 | |
| Vaccinium myrtillus L., 1753 | |
| Vaccinium oxycoccos L., 1753 | |
| Valeriana dioica L., 1753 | |
| Valeriana wallrothii Kreyer, 1930 | |
| Veronica prostrata L., 1762 | |
| Veronica scutellata L., 1753 | |
| Veronica spicata L., 1753 | |
| Vicia lathyroides L., 1753 | |
| Vincetoxicum hirundinaria Medik., 1790 | |
| Viola canina L., 1753 | |
| Viola palustris L., 1753 | |
| Polygala amara | |
| Poissons 1 | |
| Esox lucius Linnaeus, 1758 | |
| Ptéridophytes 16 | |
| Asplenium adiantum-nigrum L., 1753 | |
| Botrychium lunaria (L.) Sw., 1802 | |
| Dryopteris x uliginosa (A.Braun ex Döll) Kuntze ex Druce, 1908 | |
| Dryopteris affinis subsp. affinis (Lowe) Fraser-Jenk., 1979 | |
| Dryopteris cristata (L.) A.Gray, 1848 | |
| Equisetum fluviatile L., 1753 | |
| Equisetum hyemale L., 1753 | |
| Equisetum sylvaticum L., 1753 | |
| Gymnocarpium dryopteris (L.) Newman, 1851 | |
| Ophioglossum vulgatum L., 1753 | |
| Oreopteris limbosperma (Bellardi ex All.) Holub, 1969 | |
| Osmunda regalis L., 1753 | |
| Polystichum x bicknellii (H.Christ) Hahne, 1905 | |
| Polystichum aculeatum (L.) Roth, 1799 | |
| Polystichum setiferum (Forssk.) T.Moore ex Woyn., 1913 | |
| Thelypteris palustris Schott, 1834 | |
| Reptiles 4 | |
| Coronella austriaca Laurenti, 1768 | |
| Lacerta agilis Linnaeus, 1758 | |
| Lacerta viridis auct. non (Laurenti, 1768) | |
| Vipera berus (Linnaeus, 1758) | |
Fiche établie à partir de l'inventaire national ZNIEFF de l' INPN (MNHN) — extraction ZNIEFF INPN 2025 (ZIP de secours). Méthodologie et licences.