Une erreur, un bug, un problème d'affichage ou d'accessibilité ? Merci de nous le signaler !

Massifs calcaires de l'Estibète, du Granquet et du Pibeste, forêt de Très Crouts, vallée du Bergons et crêtes

ZNIEFF de type 2 · identifiant national 730011454 · 17 871 ha · 320–1877 m d'altitude

La ZNIEFF de type 2 « Massifs calcaires de l'Estibète, du Granquet et du Pibeste, forêt de Très Crouts, vallée du Bergons et crêtes » (identifiant national 730011454) est un grand ensemble naturel riche et peu modifié qui s'étend sur 17 871 ha, entre 320 et 1 877 m d'altitude. Elle recouvre 26 communes, dont 5 engagées dans un Atlas de la biodiversité communale : Louvie-Soubiron, Argelès-Gazost, Arrens-Marsous et 2 autres (départements : Pyrénées-Atlantiques, Hautes-Pyrénées). L'inventaire national justifie ce classement par 309 espèces déterminantes, principalement chez les Basidiomycètes, les Phanérogames et les Ascomycètes.

Délimitation et bilan

Délimitation

La ZNIEFF s’appuie essentiellement sur des critères géomorphologiques. La zone comprend l’ensemble des massifs et des vallées en rive gauche du gave de Pau, compris entre le gave au nord et à l’est, le val d’Azun et le tour du val d’Azun (GR10) au sud, qui marque la transition avec le massif du Gabizos, et la frontière régionale avec l’Aquitaine à l’ouest, qui correspond au passage de l’Ouzom. Au nord-ouest, le site a été étendu en Aquitaine jusqu’à l’Ouzom sur des critères géologiques, afin d’englober la continuité du chaînon calcaire.

Ainsi, se trouvent englobés dans le site, du nord au sud : la forêt de Très Crouts et de Lourdes, les petits massifs de la proximité de Lourdes, les massifs calcaires du Granquet et du Pibeste, le mont de Gez et le massif d’Arragnat, la forêt de l’Abédet, le pic de Bazès, et les cols de Soum et de Soulor à l’extrême sud, ainsi que le bassin versant de l’Ouzom en rive droite.

L’ensemble de la zone fait l’objet d’un réseau dense de données déterminantes, et d’habitats tant floristiques que faunistiques.

Les bocages et autres milieux de bas de versant bien préservés ont été intégrés. Les zones habitées et les carrières ont été exclues, à l’exception de quelques quartiers de granges. La crête d’Azun englobe à l’ouest la station de ski de fond d’Azun, peu artificialisée et hébergeant des enjeux, floristiques notamment.

Communes ABC concernées

5 commune(s) ayant un ABC sur les 26 commune(s) de la zone.

Louvie-SoubironArgelès-GazostArrens-MarsousFerrièresGaillagos

Espèces déterminantes citées

Espèces ayant justifié l'inscription de la zone à l'inventaire ZNIEFF (hors espèces confidentielles).

Amphibiens 5
Alytes obstetricans (Laurenti, 1768)
Calotriton asper (Al. Dugès, 1852)
Lissotriton helveticus (Razoumowsky, 1789)
Salamandra salamandra (Linnaeus, 1758)
Triturus marmoratus (Latreille, 1800)
Ascomycètes 14
Ciliaria setosa (Nees ex Fr.) Boudier
Geoglossum barlae Boudier
Geoglossum umbratile Sacc., 1878
Gyromitra infula (Schaeffer ex Fr.) Quélet
Helvella atra Oeder ex Fr.
Helvella lactea Boudier
Helvella phlebophora Pat. & Doass., non (Sacc.)
Helvella solitaria (Karsten) Karsten
Hypocreopsis lichenoides (Tode ex Fr.) Seaver
Mitrula paludosa Fr. ex Fr.
Pachyella violaceonigra (Rehm) Pfister
Peziza obtusapiculata Moravec
Trichoglossum hirsutum (Pers. ex Fr.) Boudier
Vibrissea truncorum (Albertini & Schw. ex Fr.) Fr.
Autres 2
Ramariopsis clavuligera
Ramariopsis tenuiramosa
Basidiomycètes 145
Abortiporus fractipes (Berk. & Curt.) Bondarzew
Agrocybe erebia (Fr. : Fr.) Kühner
Agrocybe firma (Peck) Singer
Agrocybe ombrophila (Fr.) Konrad & Maublanc
Albatrellus pes-caprae (Pers. : Fr.) Pouzar
Alnicola scolecina (Fr.) Romagn.
Amanita echinocephala (Vittadini) Quélet
Arrhenia acerosa var. tenella (Kühner ex Kühner) Aronsen
Boletus rhodoxanthus (Krombholz) Kallenbach
Boletus rubrosanguineus (Walty) ex Cheype
Boletus venturii Bon
Camarophyllopsis atropuncta (Pers. : Fr.) Arnolds
Camarophyllopsis micacea (Berk. & Br.) Arnolds
Camarophyllopsis phaeophylla (Romagn.) Arnolds
Chaetocalathus craterellus (Durieu & Léveillé) Singer
Cheimonophyllum candidissimum (Berk. & Curt. ? Sacc.) Singer
Clavaria argillacea Pers. : Fr.
Clavaria fumosa Pers. : Fr.
Clavaria incarnata Weinmann
Clavulinopsis cinereoides (G.F. Atkinson) Corner
Clavulinopsis corniculata (J.C. Sch. : Fr.) Corner
Clavulinopsis luteoalba (Rea) Corner
Clitocybe costata Kühner & Romagn. ex Kühner & Romagn.
Clitocybe lituus (Fr.) Métrod
Coprinus laanii Kits van Waveren
Coprinus saccharinus Romagn.
Cortinarius aleuriosmus R. Maire
Cortinarius bulliardii (Pers. : Fr.) Fr.
Cortinarius citrinolilacinus (Moser) Moser
Cortinarius cyanites Fr.
Cortinarius humicola (Quélet) R. Maire
Cortinarius olivaceofuscus Kühner
Cortinarius praestans (Cordier) Gillet, 1876
Cortinarius rufoolivaceus (Pers. : Fr.) Fr.
Cortinarius splendens R. Henry ex R. Henry
Creolophus cirrhatus (Pers. : Fr.) P. Karsten
Crepidotus crocophyllus (Berk.) Sacc.
Crepidotus ehrendorferi Hausknecht & I. Krisai
Crepidotus epibryus (Fr. : Fr.) Quélet
Cuphophyllus berkeleyi (P.D. Orton & Watling) Bon
Cuphophyllus colemannianus (Bloxam) Bon
Cyphellostereum pusiolum (Berk. & Curt.) D.A. Reid
Cystoderma granulosum (Batsch : Fr.) Fayod
Cystoderma terreyi (Berkeley & Br.) Harmaja
Dermoloma atrocinereum (Pers.) Herink ex P.D. Orton
Echinoderma calcicola (Knudsen) Bon
Entoloma alnetorum Monthoux & Röllin
Entoloma clypeatum (L.) Kummer
Entoloma dysthales (Peck) Sacc.
Entoloma exile (Fr. : Fr.) Hesler
Entoloma incarnatofuscescens (Britzelmayr) Noordeloos
Entoloma pleopodium (Bull. : Fr.) Noordeloos
Entoloma prismatospermum (Romagn.) Horak
Entoloma pseudocoelestinum Arnolds
Entoloma tjallingiorum Noordeloos
Flammulaster denticulatus P.D. Orton
Flammulaster limulatoides P.D. Orton
Flammulaster limulatus (Fr.) Watling
Flammulaster wieslandri (Fr.) Moser
Galerina mairei Bouteville & P.-A. Moreau
Geastrum vulgatum Vittadini
Gomphus clavatus (Pers. : Fr.) S.F. Gray
Hebeloma tomentosum (Moser) Gröger & Zschieschang
Hohenbuehelia albonigra (Patouillard) Courtecuisse
Hydnellum concrescens (Pers.) Banker
Hydnellum ferrugineum (Fr. : Fr.) P. Karsten
Hydropus trichoderma (Josserand) Singer
Hygrocybe nitrata (Pers.) Wünsche
Hygrocybe streptopus (Fr.) Bon
Hygrocybe unguinosa (Fr. : Fr.) P. Karsten
Inocybe godeyi Gillet
Inocybe haemacta (Berk. & Cooke) Sacc.
Inocybe napipes J.E. Lange
Inocybe pholiotinoides Romagn.
Inocybe rhodiola Bresadola
Lactarius curtus Britzelmayr
Lactarius fuliginosus var. albipes (J.E. Lange) Bon
Lactarius romagnesii Bon
Lactarius violascens (Otto : Fr.) Fr.
Leccinum molle (Bon) Bon
Lentinellus ursinus (Fr. : Fr.) Kühner
Lentinus suavissimus Fr.
Leucoagaricus georginae (W.G. Smith) Singer
Leucopaxillus gentianeus (Quélet) Kotlaba
Limacella ochraceolutea P.D. Orton
Limacella vinosorubescens Furrer
Lycoperdon foetidum Bonorden
Macrotyphula fistulosa (Holmskjold : Fr.) R.H. Petersen
Marasmiellus virgatocutis Robich, Esteve-Raventos & Moreno
Mycena leptophylla (Peck) Sacc.
Mycenella bryophila (Voglino) Singer
Mycenella margaritispora (J.E. Lange) Singer
Mycenella variispora Robich
Nothopanus porrigens (Pers. : Fr.) Singer
Omphalina epichysium (Pers. : Fr.) Quélet
Phaeocollybia festiva (Fr.) Heim
Phaeotellus griseopallidus (Desmazières : Fr.) Kühner & Lamoure ex Courtecuisse
Phyllotopsis nidulans (Pers. : Fr.) Singer
Pleurotus cornucopiae (Paulet) Quélet
Pleurotus pulmonarius (Fr. : Fr.) Quélet
Pluteus depauperatus Romagn.
Pluteus diettrichii Bresadola
Pluteus fenzlii (Schulzer von Müggenburg) Corriol & P.-A. Moreau
Pluteus inquilinus Romagn.
Pluteus insidiosus Vellinga & Schreurs
Pluteus luctuosus Boud.
Pluteus luteovirens Rea
Pluteus pearsonii P.D. Orton
Pluteus podospileus Sacc. & Cuboni
Pluteus pouzarianus Singer
Pluteus punctipes P.D. Orton
Pluteus thomsonii (Berk. & Br.) Dennis
Pluteus tricuspidatus Velenovsky
Pluteus umbrosus (Pers. : Fr.) Kummer
Psathyrella gossypina (Bull. : Fr.) A. Pearson & Dennis
Psathyrella hirtosquamulosa (Peck) A.H. Smith
Psathyrella hydrophiloides Kits van Waveren
Psathyrella narcotica Kits van Waveren
Psathyrella populina (Britzelmayr) Kits van Waveren
Psathyrella pygmaea (Bull. : Fr.) Singer
Pycnoporellus fulgens (Fr.) Donk
Ramaria bataillei (R. Maire) Corner
Ramaria fennica (P. Karsten) Ricken
Ramaria gracilis (Pers. : Fr.) Quélet
Ramaria sanguinea (Pers.) Quélet
Ramaria subbotrytis (Coker) Corner
Ramaria subtilis (Pers. : Fr.) Quélet
Ramariopsis crocea (Pers. : Fr.) Corner
Ramariopsis kunzei (Fr. : Fr.) Corner
Ramariopsis pulchella (Boudier) Corner
Ramicola rubi (Berk.) Watling
Ramicola sumptuosa (P.D. Orton) Watling
Rugosomyces chrysenteron (Bull. : Fr.) Bon
Rugosomyces hebelomoides (Gerhardt) Bon
Russula acrifolia Romagn. ex Romagn.
Russula farinipes Romell
Russula puellula Ebbensen, F.H. Møller & J. Schäffer
Russula rubroalba (Singer) Romagn.
Russula silvestris (Singer) Reumaux
Russula urens Romell ex Singer
Thelephora anthocephala (Bull. : Fr.) Fr.
Thelephora penicillata (Pers. : Fr.) Fr.
Tricholoma sulfurescens Bresadola
Tricholomopsis ornata (Fr.) Singer
Volvaria hypopithys (Fr.) P. Karsten
Bryophytes 12
Barbula crocea (Brid.) F.Weber & D.Mohr
Cololejeunea calcarea (Lib.) Schiffn.
Sphagnum capillifolium (Ehrh.) Hedw.
Sphagnum denticulatum Brid.
Sphagnum fallax (H.Klinggr.) H.Klinggr.
Sphagnum palustre L.
Sphagnum papillosum Lindb.
Sphagnum quinquefarium (Braithw.) Warnst.
Sphagnum rubellum Wilson
Sphagnum squarrosum Crome
Sphagnum subnitens Russow & Warnst.
Sphagnum subsecundum Nees
Coléoptères 10
Aphaenops rhadamanthus (Linder, 1860)
Benibotarus alternatus (Fairmaire, 1857)
Denticollis rubens Piller & Mitterpacher, 1783
Geotrechus gallicus (Delarouzée, 1857)
Geotrechus jeanneli A. Gaudin, 1938
Hydraphaenops pandellei (Linder, 1859)
Prionus coriarius (Linnaeus, 1758)
Sinodendron cylindricum (Linnaeus, 1758)
Speonomus speluncarum (Delarouzée, 1857)
Thymalus limbatus (Fabricius, 1787)
Crustacés 3
Oritoniscus pyrenaeus (Racovitza, 1907)
Oritoniscus remyi Dalens, 1964
Oritoniscus simplex Vandel, 1957
Lichens 9
Bryoria capillaris (Ach.) Brodo & D. Hawksw.
Leptogium corticola (Taylor) Tuck.
Menegazzia terebrata (Hoffm.) A. Massal.
Nephroma bellum (Spreng.) tuck.
Parmelia crinita Ach.
Parmeliella atlantica Degel.
Sticta limbata (Sm.) Ach.
Sticta sylvatica (Huds.) Ach.
Thelopsis rubella Nyl.
Mammifères 8
Barbastella barbastellus (Schreber, 1774)
Galemys pyrenaicus (E. Geoffroy, 1811)
Lutra lutra (Linnaeus, 1758)
Mustela putorius Linnaeus, 1758
Myotis daubentonii (Kuhl, 1817)
Myotis nattereri (Kuhl, 1817)
Rhinolophus ferrumequinum (Schreber, 1774)
Rhinolophus hipposideros (Bechstein, 1800)
Mollusques 3
Abida pyrenaearia (Michaud, 1831)
Cochlostoma obscurum obscurum (Draparnaud, 1805)
Cochlostoma partioti (Saint-Simon, 1848)
Odonates 2
Lestes sponsa (Hansemann, 1823)
Sympetrum vulgatum (Linnaeus, 1758)
Oiseaux 13
Aegolius funereus (Linnaeus, 1758)
Aquila chrysaetos (Linnaeus, 1758)
Aquila pennata (Gmelin, 1788)
Bubo bubo (Linnaeus, 1758)
Circaetus gallicus (Gmelin, 1788)
Dendrocopos leucotos lilfordi (Sharpe & Dresser, 1871)
Dendrocopos medius (Linnaeus, 1758)
Falco peregrinus Tunstall, 1771
Lagopus mutus pyrenaicus Hartert, 1921
Perdix perdix hispaniensis Reichenow, 1892
Tachybaptus ruficollis (Pallas, 1764)
Tetrao urogallus aquitanicus Ingram, 1915
Tichodroma muraria (Linnaeus, 1758)
Orthoptères 5
Callicrania ramburii (Bolívar, 1878)
Chorthippus binotatus saulcyi (Krauss, 1888)
Gryllotalpa gryllotalpa (Linnaeus, 1758)
Metrioptera brachyptera (Linnaeus, 1761)
Zeuneriana abbreviata (Audinet-Serville, 1838)
Phanérogames 75
Achnatherum calamagrostis (L.) P.Beauv., 1812
Allium ericetorum Thore, 1803
Allium victorialis L., 1753
Aquilegia pyrenaica DC., 1815
Arabis serpyllifolia subsp. serpyllifolia Vill.
Armeria pubinervis Boiss., 1848
Asperula pyrenaica L., 1753
Astragalus alpinus subsp. alpinus L., 1753
Bromus racemosus L., 1762
Cardamine pentaphyllos (L.) Crantz, 1769
Carex paniculata L., 1755
Carex pulicaris L., 1753
Carex rostrata Stokes, 1787
Carex strigosa Huds., 1778
Carum verticillatum (L.) W.D.J.Koch, 1824
Coeloglossum viride (L.) Hartm., 1820
Daboecia cantabrica (Huds.) K.Koch, 1872
Dactylorhiza incarnata subsp. incarnata (L.) Soó, 1962
Dethawia splendens subsp. splendens (Lapeyr.) Kerguélen, 1993
Dethawia splendens (Lapeyr.) Kerguélen, 1993
Dianthus barbatus subsp. barbatus L., 1753
Dianthus superbus L., 1755
Dipcadi serotinum (L.) Medik., 1790
Drosera rotundifolia L., 1753
Erodium manescavii Coss., 1847
Eryngium bourgatii Gouan, 1773
Erysimum seipkae Polatschek, 1979
Festuca gautieri subsp. scoparia (Hack. & A.Kern.) Kerguélen, 1983
Gentiana occidentalis subsp. occidentalis Jakow., 1899
Gentiana pneumonanthe L., 1753
Geranium cinereum subsp. cinereum Cav., 1787
Geum pyrenaicum Mill., 1768
Iberis bernardiana Godr. & Gren., 1848
Impatiens noli-tangere L., 1753
Iris graminea L., 1753
Juniperus sabina L., 1753
Lathraea squamaria L., 1753
Leontopodium alpinum Cass., 1822
Leucanthemum maximum (Ramond) DC., 1837
Ligusticum lucidum Mill., 1768
Logfia gallica (L.) Coss. & Germ., 1843
Melampyrum sylvaticum L., 1753
Menyanthes trifoliata L., 1753
Narcissus bicolor L., 1762
Nigritella gabasiana Teppner & E.Klein, 1993
Nothobartsia spicata (Ramond) Bolliger & Molau, 1992
Onobrychis pyrenaica (Sennen) Sennen ex Sirj., 1925
Ononis minutissima L., 1753
Orchis coriophora subsp. fragrans (Pollini) K.Richt., 1890
Orchis simia Lam., 1779
Orthilia secunda (L.) House, 1921
Pedicularis tuberosa L., 1753
Petrocoptis pyrenaica (J.P.Bergeret) A.Braun ex Walp., 1842
Phillyrea angustifolia L., 1753
Pistacia terebinthus L., 1753
Potamogeton polygonifolius Pourr., 1788
Potentilla fruticosa L., 1753
Ranunculus gramineus L., 1753
Rhamnus saxatilis Jacq., 1762
Rhynchospora alba (L.) Vahl, 1805
Rosa sempervirens L., 1753
Rubus hirtus Waldst. & Kit., 1805
Ruta angustifolia Pers., 1805
Sagina saginoides subsp. pyrenaica (Rouy) Font Quer, 1949
Sanguisorba officinalis L., 1753
Saxifraga aretioides Lapeyr., 1801
Saxifraga praetermissa D.A.Webb, 1963
Scilla autumnalis L., 1753
Scutellaria minor Huds., 1762
Tephroseris helenitis var. discoidea (DC.) Kerguélen, 1987
Teucrium montanum L., 1753
Thalictrum macrocarpum Gren., 1838
Triglochin palustris L., 1753
Valeriana dioica L., 1753
Xolantha guttata (L.) Raf., 1838
Poissons 1
Salmo salar Linnaeus, 1758
Ptéridophytes 2
Ophioglossum azoricum C.Presl, 1845
Osmunda regalis L., 1753

Fiche établie à partir de l'inventaire national ZNIEFF de l' INPN (MNHN) — extraction ZNIEFF INPN 2025 (ZIP de secours). Méthodologie et licences.

← Toutes les ZNIEFF