COMPLEXE ECOLOGIQUE DU MARAIS POITEVIN , DES ZONES HUMIDES LITTORALES VOISINES , VALLEES ET COTEAUX CALCAIRES ATTENANTS
ZNIEFF de type 2 · identifiant national 520016277 · 70 589 ha · 0–25 m d'altitude
La ZNIEFF de type 2 « COMPLEXE ECOLOGIQUE DU MARAIS POITEVIN , DES ZONES HUMIDES LITTORALES VOISINES , VALLEES ET COTEAUX CALCAIRES ATTENANTS » (identifiant national 520016277) est un grand ensemble naturel riche et peu modifié qui s'étend sur 70 589 ha, entre 0 et 25 m d'altitude. Elle recouvre 71 communes, dont 10 engagées dans un Atlas de la biodiversité communale : Coulon, Saint-Pompain, L'Aiguillon-la-Presqu'île et 7 autres (départements : Deux-Sèvres, Vendée). L'inventaire national justifie ce classement par 339 espèces déterminantes, principalement chez les Phanérogames, les Oiseaux et les Lépidoptères.
Délimitation et bilan
Délimitation
Cette zone de type II comprend une grande partie du Marais-Poitevin partie Vendée au sens de la zone humide, sur la base de la fonctionnalité hydraulique de cette région naturelle, de la nature du sol, et de la présence de cortèges faunistiques et floristiques caractéristiques des marais martimes du Centre-Ouest de la France.
Sont associées les habitats littoraux de vasières, estuaires et massifs dunaires constitutifs du Marais-Poitevin ainsi que les coteaux calcaires inclus dans cet ensemble ou entretenants de fortes relations environnementales avec celui-ci. Sont exclus en raison de leur forte dénaturation les zones urbanisées, ainsi que des zones de cultures ne présentant plus de composantes permettant de contribuer à la fonctionnalité des écosystèmes qui composent cet ensemble , notament pour des espèces à grand domaine vital, comme la Loutre d'Europe qui utilisent le réseau hydrographique et de canaux lors de ses déplacements ou comme zone trophique. Le réseau hydraulique de canaux est fondammental dans la fonctionnalité des milieux . Il est constitué d'un réseau primaire des cours d'eaux alimentant le Marais le Lay, la Sèvre Niortaise..), des grands canaux évacuateurs et d'un réseau tertiaire constitué d'un chevelus de fossés vital pour de nombreuses espèces liées au milieux aquatiques en particulier la Loutre d'europe, mais aussi de nombreuses espèces d' oiseaux, amphibiens et invertébrés aquatiques. Celui-ci, ainsi que des mares éparses persiste dans des zones à forte dominante de cultures qui ont été incluses à ce titre dans la zone de type 2. La forêt de Longeville et la côte rocheuse de Jard et Longeville constituent deux types 2 à part entière distincte de cette zone. Des parties marines, comme la baie de l'Aiguillon, liées à l'exploitation par l'avifaune migratrice, aient été incluses en cohérence avec la ZICO. Un rapport réalisé pour la DIREN en Nov. 2000 et une note visée en bibliographie "Intérêt biologique des zones proposées à l'intégration dans la ZNIEFF de type 2 -Marais-poitevin partie Vendée" - Alain THOMAS Nov.2003" précisent l'intérêt d'une zone de type 2.
Communes ABC concernées
10 commune(s) ayant un ABC sur les 71 commune(s) de la zone.
CoulonSaint-PompainL'Aiguillon-la-Presqu'îleBenetLongeville-sur-MerLe MazeauPuyravaultSaint-Denis-du-PayréRives de l'YonLe Tablier
Znieff de type 1 incluses
Espèces déterminantes citées
Espèces ayant justifié l'inscription de la zone à l'inventaire ZNIEFF (hors espèces confidentielles).
| Amphibiens 11 | |
|---|---|
| Alytes obstetricans (Laurenti, 1768) | |
| Bufo calamita Laurenti, 1768 | |
| Epidalea calamita (Laurenti, 1768) | |
| Hyla arborea (Linnaeus, 1758) | |
| Hyla meridionalis Boettger, 1874 | |
| Pelobates cultripes (Cuvier, 1829) | |
| Pelodytes punctatus (Daudin, 1803) | |
| Rana perezi Seoane, 1885 | |
| Rana temporaria Linnaeus, 1758 | |
| Triturus cristatus (Laurenti, 1768) | |
| Triturus marmoratus (Latreille, 1800) | |
| Arachnides 11 | |
| Alopecosa albofasciata (Brullé, 1832) | |
| Argenna patula (Simon, 1874) | |
| Attulus helveolus (Simon, 1871) | |
| Euryopis laeta (Westring, 1861) | |
| Marilynia bicolor (Simon, 1870) | |
| Nomisia aussereri (L. Koch, 1872) | |
| Nomisia exornata (C.L. Koch, 1839) | |
| Silometopus ambiguus (O. Pickard-Cambridge, 1905) | |
| Xysticus sabulosus (Hahn, 1832) | |
| Zelotes exiguus (Müller & Schenkel, 1895) | |
| Sitticus inexpectus Logunov & Kronestedt, 1997 | |
| Autres insectes 1 | |
| Labidura riparia (Pallas, 1773) | |
| Coléoptères 7 | |
| Anoxia villosa (Fabricius, 1782) | |
| Iberodorcadion fuliginator (Linnaeus, 1758) | |
| Liothorax niger (Illiger, 1798) | |
| Microlestes minutulus (Goeze, 1777) | |
| Phytoecia pustulata (Schrank, 1776) | |
| Polyphylla fullo (Linnaeus, 1758) | |
| Rosalia alpina (Linnaeus, 1758) | |
| Crustacés 1 | |
| Lepidurus apus (Linnaeus, 1758) | |
| Hyménoptères 1 | |
| Rhopalum gracile Wesmael, 1852 | |
| Lépidoptères 21 | |
| Aglaope infausta (Linnaeus, 1767) | |
| Brintesia circe (Fabricius, 1775) | |
| Coenonympha arcania (Linnaeus, 1760) | |
| Colias alfacariensis Ribbe, 1905 | |
| Colias hyale (Linnaeus, 1758) | |
| Gastropacha populifolia (Denis & Schiffermüller, 1775) | |
| Glaucopsyche alexis (Poda, 1761) | |
| Gortyna borelii Pierret, 1837 | |
| Hydraecia osseola Staudinger, 1882 | |
| Laelia coenosa (Hübner, 1808) | |
| Lycaena dispar (Haworth, 1802) | |
| Lysandra bellargus (Rottemburg, 1775) | |
| Maculinea arion (Linnaeus, 1758) | |
| Maculinea teleius burdigalensis (Stempffer, 1932) | |
| Nonagria typhae (Thunberg, 1784) | |
| Pyrgus armoricanus (Oberthür, 1910) | |
| Satyrium w-album (Knoch, 1782) | |
| Sedina buettneri (E. Hering, 1858) | |
| Spialia sertorius (Hoffmannsegg, 1804) | |
| Thersamonia dispar (Haworth, 1802) | |
| Zygaena sarpedon (Hübner, 1790) | |
| Mammifères 20 | |
| Arvicola sapidus Miller, 1908 | |
| Barbastella barbastellus (Schreber, 1774) | |
| Eliomys quercinus (Linnaeus, 1766) | |
| Eptesicus serotinus (Schreber, 1774) | |
| Genetta genetta (Linnaeus, 1758) | |
| Glis glis (Linnaeus, 1766) | |
| Lutra lutra (Linnaeus, 1758) | |
| Mustela erminea Linnaeus, 1758 | |
| Mustela putorius Linnaeus, 1758 | |
| Myotis bechsteinii (Kuhl, 1817) | |
| Myotis daubentonii (Kuhl, 1817) | |
| Myotis myotis (Borkhausen, 1797) | |
| Myotis nattereri (Kuhl, 1817) | |
| Neomys fodiens (Pennant, 1771) | |
| Oryctolagus cuniculus (Linnaeus, 1758) | |
| Pipistrellus nathusii (Keyserling & Blasius, 1839) | |
| Pipistrellus pipistrellus (Schreber, 1774) | |
| Rattus rattus (Linnaeus, 1758) | |
| Rhinolophus ferrumequinum (Schreber, 1774) | |
| Rhinolophus hipposideros (Bechstein, 1800) | |
| Mollusques 3 | |
| Cochlicella acuta (O.F. Müller, 1774) | |
| Helix acuta O.F. Müller, 1774 | |
| Vertigo moulinsiana (Dupuy, 1849) | |
| Odonates 11 | |
| Aeshna isoceles (O.F. Müller, 1767) | |
| Brachytron pratense (O.F. Müller, 1764) | |
| Coenagrion pulchellum (Vander Linden, 1825) | |
| Lestes dryas Kirby, 1890 | |
| Lestes macrostigma (Eversmann, 1836) | |
| Lestes sponsa (Hansemann, 1823) | |
| Oxygastra curtisii (Dale, 1834) | |
| Platycnemis latipes Rambur, 1842 | |
| Somatochlora flavomaculata (Vander Linden, 1825) | |
| Sympetrum vulgatum (Linnaeus, 1758) | |
| Gomphus graslinii Rambur, 1842 | |
| Oiseaux 84 | |
| Acrocephalus arundinaceus (Linnaeus, 1758) | |
| Acrocephalus paludicola (Vieillot, 1817) | |
| Acrocephalus schoenobaenus (Linnaeus, 1758) | |
| Anas acuta Linnaeus, 1758 | |
| Anas clypeata Linnaeus, 1758 | |
| Anas crecca Linnaeus, 1758 | |
| Anas penelope Linnaeus, 1758 | |
| Anas querquedula Linnaeus, 1758 | |
| Anas strepera Linnaeus, 1758 | |
| Anser anser (Linnaeus, 1758) | |
| Anthus campestris (Linnaeus, 1758) | |
| Anthus petrosus (Montagu, 1798) | |
| Anthus pratensis (Linnaeus, 1758) | |
| Ardea alba Linnaeus, 1758 | |
| Ardea purpurea Linnaeus, 1766 | |
| Ardeola ralloides (Scopoli, 1769) | |
| Arenaria interpres (Linnaeus, 1758) | |
| Asio flammeus (Pontoppidan, 1763) | |
| Athene noctua (Scopoli, 1769) | |
| Aythya ferina (Linnaeus, 1758) | |
| Aythya fuligula (Linnaeus, 1758) | |
| Botaurus stellaris (Linnaeus, 1758) | |
| Branta bernicla (Linnaeus, 1758) | |
| Burhinus oedicnemus (Linnaeus, 1758) | |
| Calandrella brachydactyla (Leisler, 1814) | |
| Calidris alba (Pallas, 1764) | |
| Calidris alpina (Linnaeus, 1758) | |
| Calidris canutus (Linnaeus, 1758) | |
| Charadrius alexandrinus Linnaeus, 1758 | |
| Charadrius hiaticula Linnaeus, 1758 | |
| Chlidonias hybridus (Pallas, 1811) | |
| Chlidonias niger (Linnaeus, 1758) | |
| Ciconia ciconia (Linnaeus, 1758) | |
| Ciconia nigra (Linnaeus, 1758) | |
| Circaetus gallicus (Gmelin, 1788) | |
| Circus aeruginosus (Linnaeus, 1758) | |
| Circus cyaneus (Linnaeus, 1758) | |
| Circus pygargus (Linnaeus, 1758) | |
| Crex crex (Linnaeus, 1758) | |
| Egretta garzetta (Linnaeus, 1766) | |
| Emberiza calandra Linnaeus, 1758 | |
| Emberiza schoeniclus (Linnaeus, 1758) | |
| Gallinago gallinago (Linnaeus, 1758) | |
| Haematopus ostralegus Linnaeus, 1758 | |
| Himantopus himantopus (Linnaeus, 1758) | |
| Ixobrychus minutus (Linnaeus, 1766) | |
| Jynx torquilla Linnaeus, 1758 | |
| Lanius collurio Linnaeus, 1758 | |
| Lanius senator Linnaeus, 1758 | |
| Larus marinus Linnaeus, 1758 | |
| Limosa lapponica (Linnaeus, 1758) | |
| Limosa limosa (Linnaeus, 1758) | |
| Locustella luscinioides (Savi, 1824) | |
| Locustella naevia (Boddaert, 1783) | |
| Lullula arborea (Linnaeus, 1758) | |
| Luscinia svecica (Linnaeus, 1758) | |
| Motacilla flava Linnaeus, 1758 | |
| Numenius arquata (Linnaeus, 1758) | |
| Numenius phaeopus (Linnaeus, 1758) | |
| Nycticorax nycticorax (Linnaeus, 1758) | |
| Oenanthe oenanthe (Linnaeus, 1758) | |
| Otus scops (Linnaeus, 1758) | |
| Pandion haliaetus (Linnaeus, 1758) | |
| Panurus biarmicus (Linnaeus, 1758) | |
| Philomachus pugnax (Linnaeus, 1758) | |
| Phoenicurus phoenicurus (Linnaeus, 1758) | |
| Phylloscopus trochilus (Linnaeus, 1758) | |
| Platalea leucorodia Linnaeus, 1758 | |
| Pluvialis squatarola (Linnaeus, 1758) | |
| Podiceps nigricollis Brehm, 1831 | |
| Porzana porzana (Linnaeus, 1766) | |
| Pyrrhula pyrrhula (Linnaeus, 1758) | |
| Rallus aquaticus Linnaeus, 1758 | |
| Recurvirostra avosetta Linnaeus, 1758 | |
| Riparia riparia (Linnaeus, 1758) | |
| Saxicola rubetra (Linnaeus, 1758) | |
| Scolopax rusticola Linnaeus, 1758 | |
| Somateria mollissima (Linnaeus, 1758) | |
| Sterna albifrons Pallas, 1764 | |
| Sterna hirundo Linnaeus, 1758 | |
| Tadorna tadorna (Linnaeus, 1758) | |
| Tetrax tetrax (Linnaeus, 1758) | |
| Tringa totanus (Linnaeus, 1758) | |
| Vanellus vanellus (Linnaeus, 1758) | |
| Orthoptères 7 | |
| Calephorus compressicornis (Latreille, 1804) | |
| Dociostaurus genei (Ocskay, 1832) | |
| Epacromius tergestinus tergestinus (Megerle von Mühlfeld in Charpentier, 1825) | |
| Oedaleus decorus (Germar, 1825) | |
| Oedipoda germanica (Latreille, 1804) | |
| Paracinema tricolor (Thunberg, 1815) | |
| Stenobothrus lineatus (Panzer, 1796) | |
| Phanérogames 146 | |
| Acer monspessulanum L., 1753 | |
| Aceras anthropophorum (L.) W.T.Aiton, 1789 | |
| Adonis annua L., 1753 | |
| Adonis autumnalis L., 1762 | |
| Ajuga chamaepitys (L.) Schreb., 1773 | |
| Allium polyanthum Schult. & Schult.f., 1830 | |
| Althaea cannabina L., 1753 | |
| Alyssum campestre auct. non (L.) L. | |
| Alyssum minus (L.) Rothm., 1941 | |
| Apium inundatum (L.) Rchb.f., 1867 | |
| Artemisia campestris subsp. lloydii (Rouy) Cout., 1913 | |
| Artemisia campestris subsp. maritima (DC.) Arcang., 1882 | |
| Asparagus officinalis subsp. prostratus (Dumort.) Corb., 1894 | |
| Asparagus prostratus Dumort., 1827 | |
| Aster linosyris (L.) Bernh., 1800 | |
| Astragalus monspessulanus L., 1753 | |
| Bupleurum tenuissimum L., 1753 | |
| Calamagrostis lanceolata Roth, 1788 | |
| Callitriche truncata subsp. occidentalis (Rouy) Braun-Blanq., 1929 | |
| Campanula erinus L., 1753 | |
| Campanula glomerata L., 1753 | |
| Cardamine parviflora L., 1759 | |
| Carduncellus mitissimus (L.) DC., 1805 | |
| Carex halleriana Asso, 1779 | |
| Carex tomentosa L., 1767 | |
| Catabrosa aquatica (L.) P.Beauv., 1812 | |
| Centaurium spicatum (L.) Fritsch ex Janch., 1907 | |
| Centaurium tenuiflorum (Hoffmanns. & Link) Fritsch, 1907 | |
| Cerastium anomalum Waldst. & Kit. ex Willd., 1799 | |
| Cerastium dubium (Bastard) Guépin, 1838 | |
| Cirsium bulbosum Planellas | |
| Cistus salviifolius L., 1753 | |
| Cladium mariscus (L.) Pohl, 1809 | |
| Coeloglossum viride (L.) Hartm., 1820 | |
| Convolvulus lineatus L., 1759 | |
| Coronilla minima L., 1756 | |
| Coronilla scorpioides (L.) W.D.J.Koch, 1837 | |
| Coronilla varia L., 1753 | |
| Crepis pulchra L., 1753 | |
| Crypsis alopecuroides (Piller & Mitterp.) Schrad., 1806 | |
| Dactylorhiza incarnata (L.) Soó, 1962 | |
| Dactylorhiza viridis (L.) R.M.Bateman, Pridgeon & M.W.Chase, 1997 | |
| Damasonium alisma Mill., 1768 | |
| Dianthus gallicus Pers., 1805 | |
| Elatine macropoda Guss., 1827 | |
| Ephedra distachya L., 1753 | |
| Epipactis phyllanthes G.E.Sm., 1852 | |
| Erigeron acer L., 1753 | |
| Erodium cicutarium subsp. bipinnatum sensu P.Fourn., 1937 non (Cav.) Tourlet, 1907 | |
| Erodium glutinosum Dumort. sensu Kerguélen, 1865 | |
| Erodium lebelii Jord., 1852 | |
| Euphorbia falcata L., 1753 | |
| Euphorbia palustris L., 1753 | |
| Festuca marginata (Hack.) K.Richt., 1890 | |
| Filago pyramidata L., 1753 | |
| Fumaria densiflora DC., 1813 | |
| Galium arenarium Loisel., 1806 | |
| Galium constrictum Chaub., 1821 | |
| Galium debile Desv., 1818 | |
| Galium mollugo subsp. neglectum (Le Gall ex Gren.) Nyman, 1879 | |
| Galium neglectum Le Gall ex Gren., 1850 | |
| Galium palustre subsp. constrictum (Chaub.) Corb., 1894 | |
| Gladiolus illyricus auct. non W.D.J.Koch, 1838 | |
| Glyceria procumbens (Curtis) Sm., 1824 | |
| Helianthemum salicifolium (L.) Mill., 1768 | |
| Hippuris vulgaris L., 1753 | |
| Hymenolobus procumbens (L.) Nutt. ex Schinz & Thell., 1921 | |
| Hyoscyamus niger L., 1753 | |
| Inula spiraeifolia L., 1759 | |
| Iris reichenbachiana Klatt, 1866 | |
| Juncus acutus L., 1753 | |
| Juncus mutabilis Cav., 1795 | |
| Juncus obtusiflorus Ehrh. ex Hoffm., 1791 | |
| Juncus pygmaeus Rich. ex Thuill., 1799 | |
| Juncus subnodulosus Schrank, 1789 | |
| Lathyrus sphaericus Retz., 1783 | |
| Lathyrus sylvestris L., 1753 | |
| Legousia hybrida (L.) Delarbre, 1800 | |
| Limonium auriculiursifolium (Pourr.) Druce, 1928 | |
| Limonium binervosum subsp. dodartii (Girard) P.Fourn., 1937 | |
| Limonium binervosum subsp. lychnidifolium (Girard) P.Fourn. | |
| Limonium binervosum (G.E.Sm.) C.E.Salmon, 1907 | |
| Limonium dodartii (Girard) Kuntze, 1891 | |
| Linum trigynum L., 1753 | |
| Lythrum tribracteatum Salzm. ex Spreng., 1827 | |
| Medicago orbicularis (L.) Bartal., 1776 | |
| Medicago orbicularis (L.) Krock. | |
| Melica ciliata L., 1753 | |
| Micropus erectus L., 1753 | |
| Monotropa hypopitys L., 1753 | |
| Myosotis micrantha Guss., 1827 | |
| Myosotis sicula Guss., 1843 | |
| Myosotis stricta Link ex Roem. & Schult., 1819 | |
| Nymphoides peltata (S.G.Gmel.) Kuntze, 1891 | |
| Oenanthe foucaudii Tess., 1884 | |
| Ononis natrix L., 1753 | |
| Ophrys passionis Sennen, 1926 | |
| Orchis anthropophora (L.) All., 1785 | |
| Orchis incarnata L., 1755 | |
| Orchis laxiflora subsp. palustris (Jacq.) Bonnier & Layens, 1894 | |
| Orobanche picridis F.W.Schultz, 1830 | |
| Papaver hybridum L., 1753 | |
| Phleum phleoides (L.) H.Karst., 1880 | |
| Plantago maritima L., 1753 | |
| Podospermum laciniatum (L.) DC., 1805 | |
| Polygonum maritimum L., 1753 | |
| Potamogeton coloratus Hornem., 1813 | |
| Potamogeton trichoides Cham. & Schltdl., 1827 | |
| Puccinellia rupestris (With.) Fernald & Weath., 1916 | |
| Rosa rubiginosa L., 1771 | |
| Rosa sempervirens L., 1753 | |
| Ruppia maritima L., 1753 | |
| Salix cinerea L., 1753 | |
| Scorzonera laciniata L., 1753 | |
| Securigera varia (L.) Lassen, 1989 | |
| Seseli libanotis (L.) W.D.J.Koch, 1824 | |
| Silene inflata subsp. thorei (Dufour) Bonnier & Layens, 1894 | |
| Silene portensis L., 1753 | |
| Silene thorei Dufour, 1825 | |
| Silene uniflora subsp. thorei (Dufour) Jalas, 1984 | |
| Smilax aspera L., 1753 | |
| Spartina maritima (Curtis) Fernald, 1916 | |
| Specularia hybrida (L.) A.DC., 1830 | |
| Spiranthes aestivalis (Poir.) Rich., 1817 | |
| Stachys germanica L., 1753 | |
| Teucrium botrys L., 1753 | |
| Teucrium montanum L., 1753 | |
| Thalictrum minus L., 1753 | |
| Trapa natans L., 1753 | |
| Tribulus terrestris L., 1753 | |
| Trifolium angustifolium L., 1753 | |
| Trifolium michelianum Savi, 1798 | |
| Trifolium patens Schreb., 1804 | |
| Trifolium rubens L., 1753 | |
| Trifolium strictum L., 1755 | |
| Utricularia major sensu P.Fourn., 1937 | |
| Utricularia vulgaris L., 1753 | |
| Zannichellia obtusifolia Talavera, García-Mur. & H.Smit, 1986 | |
| Atriplex longipes Drejer | |
| Crypsis aculeata (L.) Aiton | |
| Crypsis schoenoides (L.) Lam. | |
| Hornungia petraea (L.) Rchb. | |
| Limonium ovalifolium (Poir.) Kuntze | |
| Nasturtium microphyllum (Boenn.) Rchb. | |
| Poa palustris L. | |
| Trifolium angulatum Waldst. & Kit. | |
| Poissons 8 | |
| Alosa alosa (Linnaeus, 1758) | |
| Anguilla anguilla (Linnaeus, 1758) | |
| Esox lucius Linnaeus, 1758 | |
| Lampetra fluviatilis (Linnaeus, 1758) | |
| Lampetra planeri (Bloch, 1784) | |
| Petromyzon marinus Linnaeus, 1758 | |
| Platichthys flesus (Linnaeus, 1758) | |
| Rhodeus amarus (Bloch, 1782) | |
| Ptéridophytes 2 | |
| Adiantum capillus-veneris L., 1753 | |
| Marsilea quadrifolia L., 1753 | |
| Reptiles 5 | |
| Coronella austriaca Laurenti, 1768 | |
| Elaphe longissima (Laurenti, 1768) | |
| Hierophis viridiflavus (Lacepède, 1789) | |
| Natrix maura (Linnaeus, 1758) | |
| Vipera aspis (Linnaeus, 1758) | |
Fiche établie à partir de l'inventaire national ZNIEFF de l' INPN (MNHN) — extraction ZNIEFF INPN 2025 (ZIP de secours). Méthodologie et licences.